Electra
(Tragedia, griega, c. 410 a. C., 1.510 versos)
Introducción
Electra (gr.: Elektra) é uma tragedia do dramaturgo griego antiguo Sófocles, probablemente escrita hacia ou final de su carrera, en torno al 410 a. C. ou después. Se basa en a história de Electra e su hermano Orestes, e en a venganza que toman contra su madre Clitemnestra e su padrastro Egisto por ou asesinato de su padre Agamenón tras a Guerra de Troya. Está considerada una das obras mais logradas de Sófocles.
Sinopsis
Personajes
- ORESTES, hijo de Agamenón e Clitemnestra
- ELECTRA, hermana de Orestes
- CRISÓTEMIS, hermana de Orestes
- UN ANCIANO, antiguo preceptor ou ayo de Orestes
- CLITEMNESTRA
- EGISTO
- CORO DE MUJERES DE MICENAS
- PÍLADES, hijo de Estrofio, rei de Fócida, e amigo de Orestes
Como antecedente da obra, ou rei Agamenón de Micenas había regresado da Guerra de Troya com su nueva concubina, Casandra. Su esposa, Clitemnestra, que guardaba rencor a Agamenón desde hacía muchos años, pues él había sacrificado a su hija Ifigenia al inicio da Guerra de Troya para aplacar a os dioses, e que enquanto tanto había tomado como amante al ambicioso primo de Agamenón, Egisto, dio morte tanto a Agamenón como a Casandra.
Orestes, ou hijo pequeño de Agamenón e Clitemnestra, foi enviado al extranjero, a Fócida, para su propia seguridad, enquanto que su hermana Electra permaneció en Micenas (aunque mais ou menos reducida a a condición de sierva), al igual que su hermana menor Crisótemis (quien, sem embargo, no protestó ni buscó venganza contra su madre e Egisto).
Al comienzo da obra, muchos anos depois da morte de Agamenón, Orestes, ya um hombre adulto, llega a Micenas en secreto com su amigo Pílades de Fócida e um anciano criado ou tutor. Traman um plan para entrar en ou palacio de Clitemnestra anunciando que Orestes había muerto e que os dos hombres (en realidad Orestes e Pílades) llegan para entregar uma urna com sus restos.
Electra nunca ha logrado aceptar ou asesinato de su padre Agamenón e lamenta su morte ante ou Coro de mujeres micénicas. Discute amargamente com su hermana Crisótemis por su acomodación com os asesinos de su padre, e com su madre, a quien nunca ha perdonado ou crimen. Su única esperanza é que algún día su hermano Orestes regrese para vengar a Agamenón.
Cuando ou mensajero (el anciano de Fócida) llega com a noticia da morte de Orestes, Electra queda devastada, embora Clitemnestra se siente aliviada al escucharla. Crisótemis menciona que ha visto unas ofrendas e um mechón de cabello en a tumba de Agamenón e concluye que Orestes debe de haber regresado, mas Electra descarta sus argumentos, convencida de que Orestes ya ha muerto. Electra propone a su hermana que ahora les corresponde a ellas matar a su odiado padrastro Egisto, mas Crisótemis se niega a ayudar, señalando a inviabilidad do plan.
Cuando Orestes llega al palacio, portando a urna que supuestamente contiene sus propias cenizas, no reconoce a Electra al principio, ni ella a él. Al percatarse finalmente de quién es, Orestes revela su identidad a su emocionada hermana, quien casi traiciona su identidad en su entusiasmo e alegría por saberlo vivo.
Con Electra ahora implicada en ou plan, Orestes e Pílades entran en a casa e dan morte a su madre, Clitemnestra, enquanto Electra vigila a llegada de Egisto. Ocultan su cadáver bajo uma sábana e se lo presentan a Egisto quando regresa a casa, afirmando que é ou cuerpo de Orestes. Cuando Egisto levanta ou velo e descubre a su esposa muerta, Orestes se revela, e a obra concluye enquanto Egisto é conducido para ser ejecutado en ou hogar, ou mismo lugar onde Agamenón foi asesinado.
Análisis
La história se basa en “Los Nostoi”, uma epopeya perdida da literatura griega antigua e parte do “Ciclo Épico”, que abarca aproximadamente ou período entre Homero’s “La Ilíada” e su “La Odisea”. Constituye uma variante da história narrada por Esquilo en “Las Coéforas” (parte de su trilogía “La Orestíada”) unos cuarenta anos antes. Eurípides também escribió uma obra titulada “Electra” aproximadamente en a misma época que Sófocles, embora existen diferencias significativas entre ambas tramas, a pesar de basarse en a misma história fundamental.
Electra** está ampliamente considerada como ou mejor drama de personajes de Sófocles**, debido a a minuciosidad de su examen da moral e os motivos da propia Electra. Mientras que Esquilo narró a história prestando atención a as cuestiones éticas subyacentes, Sófocles (al igual que Eurípides) aborda ou problema do carácter e se pregunta qué tipo de mujer desearía tan ardientemente matar a su madre.
Electra como persona é muito emocional e está firmente entregada a os principios de justicia, reverencia e honor (aunque a veces su comprensión de estos principios resulte cuestionable). Orestes, por su parte, é retratado como um joven ingenuo e inexperto, que actúa mais porque así se lo ha ordenado ou oráculo de Apolo que por uma emoción intensa ou profunda. Crisótemis é menos emocional e mais distante que Electra, e se aferra al principio da conveniencia com a esperanza de maximizar su propio bienestar e provecho.
El Coro da obra, compuesto en este caso por as vírgenes do palacio de Micenas, é tradicionalmente reservado e conservador, embora este Coro abandona su postura convencional para apoyar sem reservas tanto a Electra como al acto final de venganza.
Los temas principales explorados en a obra incluyen ou conflicto entre justicia e conveniencia (encarnados respectivamente en os personajes de Electra e Crisótemis); os efectos da venganza en quien a ejecuta (a medida que se aproxima ou momento da venganza, Electra se vuelve cada vez mais irracional, demostrando uma comprensión cuestionable do propio principio de justicia que dice motivarla); e os efectos degradantes do deshonor.
Sófocles** reconoce os aspectos “negativos” dos “héroes” e os aspectos “positivos” dos “villanos”**, difuminando de hecho a distinción entre ambas categorías e otorgando a a obra um tono moralmente ambiguo. Muchos estudiosos estão divididos sobre si a victoria de Electra sobre su madre representa ou triunfo da justicia ou a caída (incluso a locura) de Electra.
Recursos
- Traducción al inglés de F. Storr (Internet Classics Archive): https://classics.mit.edu/Sophocles/electra.html
- Versión en griego com traducción palabra por palabra (Perseus Project): Perseus Digital Library













